Column Koffie & Couscous: Het diploma dat alles verandert.....
Deze keer gaat het over hoe één diploma soms écht het verschil kan maken — niet alleen voor iemands loopbaan, maar ook voor zelfvertrouwen, kansen en toekomstperspectief.
Hij kwam het lokaal uitlopen, Mohammed. Ik stak mijn duim op – vragende blik. Hij knikte. Eerst voorzichtig. Toen brak zijn gezicht open.
Een lach zo breed dat zijn ogen veranderden in maantjes. VCA-basis gehaald. In het Arabisch.
Voor velen is het een formaliteit. Een cursusje, een examen, een pasje in de portemonnee. Voor Mohammed, 47 jaar, voormalig automonteur uit Aleppo, is het zijn eerste Nederlandse diploma. Na dertig jaar werken. Na alles opnieuw moeten opbouwen.
In Nederland moet je inburgeren. De taal leren. Zelfredzaam worden. Tegelijk zegt diezelfde samenleving: participatie is belangrijk. Meedoen. Werken. Bijdragen.
Op papier klinkt dat logisch. In de praktijk schuurt het. Want hoe leer je een taal als je niet werkt? En hoe werk je als elk beginpunt een diploma vereist, dat je nog niet in het Nederlands kúnt halen?
VCA werd voor Mohammed een brug. Geen einddoel, geen vervanging van Nederlands, maar een tussenstap. De veiligheidsregels zijn Nederlands. De normen zijn Nederlands. Alleen de uitleg is in zijn moedertaal, zodat hij begrijpt wat hij leert. Veiligheid vraagt om begrip en bewustzijn, niet om perfect taalgebruik. Want laten we eerlijk zijn: hoe lang heeft u zelf nodig om een nieuwe taal te leren?
Met dat pasje mag hij een Nederlandse bouwplaats op. Althans, in theorie. Bij een Nederlander opent een diploma een deur. Bij een statushouder roept datzelfde diploma vaak eerst vragen op.
“VCA in het Arabisch?” vraagt een werkgever. Ik hoor de twijfel al. “Begrijpt hij de instructies wel?” “Gaat dat goed op de werkvloer?” Het gesprek eindigt regelmatig daar. Bij de taal van het diploma. Niet bij de inhoud. Niet bij jarenlange ervaring. Niet bij wat iemand laat zien zodra hij mag beginnen.
‘s Avonds stuurt Mohammed me een foto. Zijn VCA-pasje in zijn hand, alsof het goud is. “Nu kan ik echt beginnen.” Als een diploma de sleutel is, waarom blijft een deur dan toch regelmatig dicht?
Patricia & Lotte
Blijf op de hoogte – "lees hier al onze columns!”
